IoT Nedir?
IOT, Nesnelerin İnterneti, bilgi üretebilen ve internet üzerinden bunu paylaşabilen tüm bilgi işlem cihazlarını, mekanik ve dijital makineleri, nesneleri, hayvanları ve hatta insanları birbirine bağlayan teknolojiye verilen isimdir. IOT (Internet of Things) nesnelerin interneti olarak açıklayabiliriz. Bu yazımızda;
- IoT Nedir?
- Kullanım Alanları nelerdir?
- Nasıl Çalışır?
- Ne Kadar Güvenli?
- Potansiyel Kullanım Alanları Nelerdir?
Kullanım Alanları Nelerdir?
IoT günümüzde henüz yaygınlaşmaya başladı ve bunların en başında tarım teknolojileri geliyor. Bu sistemlere “Akıllı Tarım Sistemleri” denilmektedir. Bugün tarım alanlarını izlemek için oldukça verimli bir sistem olarak kullanılmaktadır. Bu alanda VAPS olarak çalışmalar yapmaktayız. Çalışmalarımıza ulaşmak, hakkımızda bilgi edinmek ve ürünlerimize göz atmak için web sitemize göz atabilirsiniz. Bazı firmalar akıllı tarımda “akıllı sulama sistemleri” geliştirmeyi başarmışlardır. Fakat henüz tam olarak pazarı oluşmamıştır çünkü sistem hem çok yeni hem de hala giderilmesi gereken birçok geliştirmeye ihtiyacı bulunmaktadır.
Nasıl Çalışır?
Temel prensipte oldukça basit bir mantıkla çalışmaktadır aslında. Fakat farklı ağ protokollerinin farklı çalışma sistemleri olabileceği gibi doğrudan internete bağlanabilen sistemler de mevcuttur. En basit mantıkla bilgisayarınız bir IoT cihazıdır. İçerisine gerekli programlar yüklü olduğunda ve açıksa uzaktan, cep telefonunuz üzerinden kontrol edebiliyorsunuz. Bu aslında çok basit bir örnektir. Fakat bilgisayarınızın tam olarak bir IoT cihazı olabilmesi için içerisine eklenecek olan bir I/O sensörü sayesinde açıp kapama işlemlerini de kontrol etme imkanına sahip olmamız gerekir. Buradan anlayacağımız gibi IoT cihazları özel donanımlara ihtiyaç duymaktadır. Tam otomasyonlu bir IoT sisteminde mutlaka açama kapama ve bağlantı fonksiyonunun olması gerekiyor. Bu şekilde hakimiyet kurabildiğimiz tüm cihazlarım tam olarak kontrolünü sağlayabiliriz. Yine de bazı sistemler sadece takip amaçlı üretime girecektir. Buna örnek, sera takip sistemleridir.
Ne Kadar Güvenli?
Güvenlik konusunda standart IoT cihazları oldukça zayıf kalmaktadır. Günümüzde yaygınlaşmamasının en büyük sebebi de budur. Bu halde bile 2019 yılında kullanılan IoT cihaz sayısı alt milyarın üzerindedir. Günümüzde bu rakamın artmış olduğunu biliyoruz fakat beklenenin çok altındadır.
Peki güvenli cihazlar yok mu? Tabi ki var fakat günümüz dünyasında güvenlik kavramı hiçbir yeterliliğe sahip değildir. Kırılması imkânsız olan hiçbir program bulunmamaktadır. Bugün NASA bile hacklenebiliyor. Bu noktada güvenliğin seviyelerine bakıyoruz. Öncelikle bir sistem ne kadar çok kullanıcıya erişiyorsa güvenilirliği o kadar azalmaktadır. Çünkü çok daha fazla kişinin eline geçen bir uygulamanın açıkları çok daha fazla kişi tarafından incelenebileceği için çok daha çabuk ve daha fazla bulunacaktır. Bu nokta da IoT teknolojisinde kullanmak üzere farklı ağ protokolleri kullanmak, güvenliği arttırmak için güzel bir adım olacaktır. Bu noktada Lorawan protokolü oldukça kullanışlıdır. Hem normal bir wifi alanından çok daha geniş mesafeleri kat edebilirler hem de çok daha az enerjiye ihtiyaç duyarlar. Üstelik herhangi bir güvenlik ihlalini oldukça zorlaştıran bir sistemdir.
Öncelikle Lorawan protokolünün dilini çözümlemek ve sonrasında tekrar normal ağ protokolüne çeviri yaparak müdehale etmeye uygun hale getirmek gerekmektedir. Tabi tek zorluk bu değildir. Ayrıca Lorawan “SHA256” denilen bir güvenlik protokolü kullanmaktadır. Bu güvenlik protokolü ABD Ulusal Güvenlik Ajansı Tarafından oluşturulmuştur.
Potansiyel, Hedeflenen Kullanım Alanları
Öncelikle açma kapama düğmesi bulunan elektronik veya mekanik olan tüm cihazların IoT teknolojisine dahil edilmesi mümkündür. Bu durumda bize sadece hayal etmek düşüyor.
- İHA’ lara entegre otomasyon sistemleri. İlaçlama, teslimat vb.
- Akıllı şehir projeleriyle şehirlerdeki ulaşım sorunlarının nedenlerinin bulunması, kazaların en aza indirgenmesi, trafiğin azaltılması gibi takip ve otomasyon sistemleri.
- Otomatik sulama sistemleri, ürün gelişim takibi, hava tahminlerine yönelik çözümler.
- Alışveriş merkezleri hava kalitesi sensörleriyle entegre olarak çalışacak, havalandırma otomasyon sistemleri.
- Mobil uygulama üzerinde AVM’ lerin otoparklarında yer olup olmadığını ve konumunu görmenizi sağlayan uygulamalar.
- Giyilebilir teknolojiler alanında bebekler için tasarlanmış giyilebilir sensörler. Örneğin bebeğinizin uyuduğu ortam sessizdir ve siz de giyilebilir bir ses sensörüne sahip bebek kıyafeti aldınız. Bebeğiniz ağladığında sizi uyaran bir sistem edinmiş olursunuz.
- Oteller gibi büyük işletmelerin tam denetimi için gereken takip sistemleri ve bunlara entegre olabilecek otomasyon sistemleri.
